Overdracht van de ziekte van Lyme: meer dan alleen een tekenbeet?
De ziekte van Lyme wordt meestal in verband gebracht met een tekenbeet. Dat is ook de bekendste besmettingsroute. Toch is er in de loop der jaren veel discussie ontstaan over de vraag of de Borrelia-bacterie mogelijk ook op andere manieren kan worden overgedragen.
In de praktijk zie ik veel mensen met langdurige, onbegrepen klachten waarbij Lyme of co-infecties mogelijk een rol spelen. Daarom vind ik het belangrijk om ook aandacht te geven aan de bredere discussie rondom overdracht, belasting van het immuunsysteem en het ontstaan van chronische klachten.
Drager zijn betekent niet automatisch ziek worden
Belangrijk om meteen te zeggen: het dragen van een bacterie betekent niet automatisch dat iemand ook ziek wordt. Of klachten ontstaan, hangt onder andere af van:
- de kracht van het immuunsysteem
- de totale belasting van het lichaam
- stress
- darmgezondheid
- ontgiftingscapaciteit
- eventuele andere infecties of co-infecties
Sommige mensen lijken weinig klachten te ontwikkelen, terwijl anderen juist ernstig uit balans raken.
Wat maakt Borrelia zo bijzonder?
Borrelia is een spirocheet: een spiraalvormige bacterie die zich diep in weefsels kan verschuilen. Daardoor kan zij moeilijker opgespoord worden en kunnen klachten heel uiteenlopend zijn. In de literatuur wordt ook beschreven dat deze bacterie verschillende vormen kan aannemen, wat behandeling soms ingewikkelder maakt.
Dat is ook de reden waarom mensen jarenlang met heel andere diagnoses kunnen rondlopen, terwijl er mogelijk een infectieuze belasting meespeelt.
Welke overdrachtsroutes worden besproken?
Naast overdracht via tekenbeten wordt in verschillende publicaties en door sommige artsen en onderzoekers gesproken over mogelijke andere routes, zoals:
- via bloed
- via zwangerschap van moeder op kind
- via moedermelk
- via seksueel contact
- via andere stekende of bijtende insecten
- mogelijk via intensief contact met lichaamsvloeistoffen
Niet al deze routes zijn binnen de reguliere geneeskunde als bewezen en algemeen aanvaard vastgesteld. Wel bestaan er studies en observaties die aanleiding geven tot verdere discussie en onderzoek.
Overdracht binnen gezinnen
Wat veel mensen opvalt, is dat binnen sommige gezinnen meerdere personen vergelijkbare klachten ontwikkelen. Ook dit heeft geleid tot vragen over mogelijke overdracht tussen partners, van moeder op kind, of via gedeelde blootstelling aan infectiedruk, huisdieren of andere factoren.
Dat betekent niet automatisch dat alles rechtstreeks overdraagbaar is, maar het laat wel zien dat Lyme vaak complexer is dan alleen het klassieke verhaal van “één tekenbeet, één uitslag, één antibioticakuur”.
Overdracht via zwangerschap
Er zijn publicaties waarin wordt beschreven dat Borrelia mogelijk de placenta kan passeren. Ook hierover bestaat discussie, maar het onderwerp verdient aandacht, zeker wanneer sprake is van onbegrepen klachten bij moeder en kind.
Binnen de complementaire visie kijk ik daarom altijd breder:
niet alleen naar de bacterie zelf, maar ook naar de belastbaarheid van het lichaam, het immuunsysteem, de darmgezondheid, de lever, stressbelasting en het herstelvermogen.
Overdracht via bloed en lichaamsvloeistoffen
In diverse oudere onderzoeken is beschreven dat Borrelia onder bepaalde omstandigheden in bloedproducten kan overleven. Ook zijn er publicaties waarin DNA van Borrelia werd aangetoond in onder andere urine, moedermelk en genitale secreties.
Dat betekent niet automatisch dat iedere aanwezigheid ook gelijkstaat aan besmettelijkheid, maar het laat wel zien dat deze bacterie zich niet uitsluitend tot de teek beperkt.
Andere insecten dan teken?
Er zijn ook onderzoekers die melding maken van Borrelia in muggen, vlooien, mijten of steekvliegen. Ook dit onderwerp blijft omstreden, maar het is wel een reden waarom sommige therapeuten en artsen verder kijken dan alleen tekenbeten in de voorgeschiedenis.
Veel mensen zeggen namelijk:
“Ik ben nooit door een teek gebeten.”
Maar dat sluit niet altijd uit dat er toch een infectieuze belasting aanwezig kan zijn.
Waarom wordt Lyme zo vaak gemist?
Een groot probleem is dat Lyme lang niet altijd tijdig wordt herkend. Niet iedereen krijgt een rode kring. Niet iedereen test positief. En niet iedereen heeft direct de klassieke klachten.
Daardoor krijgen mensen soms andere labels, terwijl de onderliggende verstoring mogelijk dieper ligt.
Bij langdurige klachten zoals:
- extreme vermoeidheid
- spier- en gewrichtsklachten
- neurologische klachten
- hersenmist
- overprikkeling
- darmproblemen
- onbegrepen huid- of immuunreacties
kan het zinvol zijn om breder te kijken.
Mijn visie
Voor mij gaat het niet alleen om de vraag: “Heb je Lyme of niet?”
De belangrijkste vraag is vaak:
Waarom krijgt jouw lichaam deze belasting niet goed opgeruimd?
Dan kijk ik naar het totaalplaatje:
- immuunsysteem
- darmflora
- ontgifting
- stresssysteem
- mitochondriën
- tekorten
- co-infecties
- belastende factoren uit de omgeving
Want pas als je het hele systeem begrijpt, kun je ook gericht ondersteunen.
Tot slot
De ziekte van Lyme is veel complexer dan vaak wordt gedacht. De precieze overdracht buiten tekenbeten is nog altijd onderwerp van debat, maar het is duidelijk dat er wereldwijd veel vragen zijn, veel misdiagnoses voorkomen en veel mensen met langdurige klachten rondlopen zonder duidelijke antwoorden.
Daarom vind ik het belangrijk om open te blijven kijken, zorgvuldig te blijven onderzoeken en het lichaam als geheel serieus te nemen.
Heb je het gevoel dat jouw klachten niet volledig verklaard worden?
Of loop je al lang rond met vermoeidheid, pijn, neurologische klachten of terugkerende ontstekingsreacties?
Dan kan het zinvol zijn om breder te kijken naar onderliggende infectiedruk, immuunbelasting en herstelvermogen.
Wilt u een afspraak maken?
Neem dan contact op met Natuurpraktijk Aurora.
Alie Wouda – van der Tuin
Natuurpraktijk Aurora
